نقش یادگیری الکترونیکی در آموزش پزشکی
بسياري از نظام هاي آموزشي پزشكي در دنيا از شيوه تلفيق درمان و آموزش بهره مي گيرند و تمامي سطوح از جمله استاد، دانشجو و به طور كلي فراگيران در امر درمان فعاليت مي كنند. در عين حال بايد به حيات يك انسان نيز توجه داشت . تأثير يادگيري الكترونيكي در عرصه باليني به عنوان يك موضوع همواره مورد توجه مسئولين آموزشي قرار داشته است . اما به لحاظ تماس رو در روي پزشك و بيمار در تشخيص بيماري، كمتر مورد اقبال قرار گرفته است ، اگرچه ابزارهاي الكترونيكي در حال حاضر به كمك دانشجويان آمده است . تلفيق درست و صحيح نظام آموزشي، مسائل درماني و يادگيري الكترونيكي در بيمارستان هاي آموزشي و آموزش باليني انترن ها و دستياران نيازمند توجه بيشتر اساتيد به كار و آموزش به طور هم زمان است. با گسترش شبكه جهاني وب، كاربرد يادگيري الكترونيكي در آموزش پزشكي بطور چشم گيري افزايش يافت و ظرفيت بالقوه اي را در عرصه آموزش ايجاد كرد و امكان ايجاد محيط يادگيري مؤثر با بازخورد ف وري و مرتبط با محتويات آموزش را فراهم كرد. از اين رو فدراسيون جهاني آموزش پزشكي از سال 1997 كميته اي از مشاوران را جهت استفاده از كامپيوتر در آموزش پزشكي تشكيل داد و از آنها خواست تا راهنمايي براي ادغام اين ابزار جديد با برنامه آموزشي تهيه كنند. اين موضوع در بسياري از دانشگاه هاي كشورهاي پيشرفته مورد اقبال قرارگرفت و آنها اقدام به ارتباط الكترونيكي بين استاد، دانشجو و عرصه آموزش كردند (گرانت، 2007).
فرآيند آموزش پزشكي تحت تأثير عوامل و متغيرهاي متعددي قرار دارد . دانشجو، استاد، عرصه آموزش، رو ش هاي آموزشي، منابع آموزشي، روند رو به رشد تكنولوژ ي هاي آموزشي و يادگيري الكترونيكي از جمله اين عوامل هستند . پاسخ دهي به موقع به تغييرات رو به تزايد در فناور ي هاي نوين و هدايت و مديريت صحيح برنام ههاي آموزشي در عصر اطلاعات و ارتباطات مي تواند از يك طرف موجبات به روز بودن فراگيران را فراهم كند و از ديگر سو داشتن يك پزشك ماهر به عنوان خروجي نظام آموزش پزشكي، موجبات سلامتي بيشتر جامعه را به دنبال خواهد داشت. تأثيرات رشد تكنولوژي يادگيري الكترونيكي در حوزه ي علوم پزشكي بسيار چشمگير بوده است و بررسي ابعاد اثرات يادگيري الكترونيكي در علوم پزشكي اهميت فراواني دارد.
مطالعات انجام شده نشان داده كه كشورهاي مختلف از جمله آمريكا، كانادا، انگليس، استراليا و چين در بكارگيري يادگيري الكترونيكي در آموزش پزشكي پيشگام هستند. در دانشكده هاي پزشكي آمريكا از جمله دانشگاه هاروارد، كلمبيا، بوستون و ميشيگان دروس پزشكي (بيشتر علوم پايه) برخط مي باشد. در دانشگاه هاي منچستر و شيفيلد در انگليس و دانشكد ه هاي پزشكي كشور چين نيز تلاش هاي مؤثري در اين مورد صورت گرفته است (شارپ و دیگران، 2006).
در كشور ما بيش از چهل و دو دانشگاه علوم پزشكي در حال آموزش پزشكي مي باشند. در ايران از سال 1382 به بعد تلا ش هاي پراكنده اي در خصوص كاربرد يادگيري الكترونيكي در آموزش پزشكي انجام گرفته است . در دانشگاه هاي علوم پزشكي شهيد بهشتي ، تجربه آموزش "توراكس" به صورت برخط دانشجويان وجود دارد. در دانشكده دندانپزشكي همان دانشگاه، دانشجويان برخي از دروس را به شكل مجازي آموزش مي گيرند. در رشته آموزش پزشكي در سال 1386 به صورت مجازي دانشجو پذيرش شد . دانشگاه هاي ديگري از جمله مشهد، تهران و اصفهان نيز در زمينه دوره هاي بازآموزي فعاليت هاي مشابهي داشته اند.بنابراین در طراحی یک سیستم آموزش الکترونیکی مناسب، عوامل مؤثری تأثیر دارند از جمله انگیزه یادگیرنده، رابط یادگیرنده، ساختار محتوا و ترتیب آنها ، پیمایش و تعامل.
منابع:
1- Grant JR. Changing postgraduate medical education: a commentary from the United Kingdom. Med J Australia 2007;186:S9-S13.
2- Sharpe R, Benfield G, Roberts G, Francis R. The undergraduate experience of blended e-learning: a review of UK literature and practice. Higher Education Academy. Available from: www.heacademy.ac.uk/4884.htm. 2006.